مسکن در آستانه سقوط قیمت

آهن پرایس: فروردین قرن جدید درحالی تمام شد که بسیاری از بازارهای داخلی در شرایط نابه سامانی به سر بردند. در این ماه ارزش سرمایه گذاری در بازارهایی مانند ارز، سکه، طلا و بورس روند نزولی داشت. طبق گفته ی کارشناسان بخش مسکن، کاهش قیمت ها در بازارهای مختلف به خصوص ارز و سکه و طلا پس از مدتی اثرات خود را در بازار مسکن نشان می دهد؛ همان ‌گونه که سال گذشته روند صعودی نرخ ها در این بازارها سبب افزایش بی سابقه قیمت ها در بازار مسکن شد.

با توجه به آخرین گزارش اعلامی از سوی مرکز آمار ایران ، متوسط قیمت مسکن در تهران در اسفند ۹۹ حدود ۳ درصد در مقایسه با ماه پیش از آن یعنی بهمن ماه کاهش یافته است. با این حال بهای هر متر مربع واحد مسکونی در تهران ۸۱.۹ درصد نسبت به اسفند سال گذشته افزایش داشته است. رکود بازار مسکن بسیارعمیق شده به طوری که خریدارانی که تا سال های پیش می توانستند به راحتی و با کمی جستجو، ملک مورد نظر خود را بیابند، اکنون قادر به یافتن فایل مورد نظر خود نبوده و در انتظار ارزان‌تر شدن احتمالی قیمت ها در این بازار برای خرید دست نگه داشته اند.

محمود محمودزاده معاون وزیر راه و شهرسازی، درباره آینده قیمت ها در بازار مسکن اذعان کرد: طی سال های اخیر ملک به یک‌ کالای سرمایه ای تبدیل شده است و همزمان با بازار رقیب رشد کرده که باعث شده تا قیمت های فعلی، واقعی نباشد. 

در ادامه می توانید این خبر را نیز مطالعه کنید: فراز و نشیب های طرح مسکن ملی

به گفته محمود محمودزاده قیمت کنونی مسکن چندین برابر افزایش قیمت مصالح ساختمانی رشد داشته که ناشی از افزایش نرخ قیمت ها در بازارهای موازی و تاثیرگذار است. سال گذشته شاهد رشد قیمت مصالح ساختمانی از جمله میلگرد، تیرآهن و... بودیم اما رشد قیمت مسکن به دلیل رشد مصالح و زمین نبوده است بلکه بازار مسکن به دلیل رقابت با بازارهای رقیب دچار حباب قیمتی شد.

معاون وزیر راه و شهرسازی با اشاره به این موضوع که وضعیت کنونی اقتصاد کشوربه این دلیل است که مسکن تبدیل به کالای سرمایه ای شده ادامه داد: این مسئله موجب شده که روند قیمت گذاری دچار بحران شود.همچنین وی پیش بینی کرد که همزمان با بهبود شرایط سیاست خارجی، کاهش قیمت در بازارهای رقیب از جمله طلا، بورس و ارز رخ داده و دور از انتظار نیست که شاهد کاهش قیمت ها در بازار مسکن باشیم.

محمودزاده گفت: روند نزولی در بازار ارز و طلا آغاز شده است که تاثیرات مثبتی در تخلیه حباب مسکن دارد. با اتکا به گفته های این مقام مسئول و با  توجه به بهبود شرایط سیاسی بین ایران و آمریکا در ماه های آینده می توان انتظار افت شدید قیمت ها را در این بازار داشت.

نوسانات قیمت آهن در هفته گذشته

آهن پرایس: مشاهدات و بررسی های صورت گرفته بر روند بازارآهن طی هفته منتهی به اردیبهشت ماه نشان دهنده آن است که در مدت زمان ذکر شده بر اثر افزایش قیمت ها در بازارهای جهانی و همچنین افزایش پیوسته قیمت پایه محصولات فولادی در بورس کالا، شاهد افزایش قیمت ها در بازار آهن بودیم. هفته اخیر، قیمت میلگرد در بازار به ازای هر کیلو بیش از ۵۰۰ تومان افزایش یافت و در این میان قیمت میلگرد آجدار سایز ۱۴ الی ۳۲ به چیزی حدود ۱۳ هزار و ۸۰۰ تومان به ازای هر کیلو رسید. با این تفاسیر می توان گفت که قیمت میلگرد در فروردین ماه حدود ۸ درصد یعنی معادل ۱۰۰۰ تومان در هرکیلو با افزایش قیمت مواجه شد.

با وجود اینکه قیمت ها در بازار محصولات طویل فولادی افزایش یافته اند، اما رکود در این بخش همچنان حکم فرما است. در هفته ای که سپری شد، تنها ۴۷ درصد از مقاطع طویل عرضه شده در بوس کالا به فروش رسید و این مسئله بیانگر ضعف در بخش تقاضا بود. چندین عامل موجب شده تا تقاضا برای مقاطع طویل در وضعیت مناسبی نباشد؛ عواملی مانند کاهش نسبی نرخ دلار در بازار آزاد در هفته قبلی، حدسیات در رابطه با مذاکرات برجامی، وضعیت صبر و همچنین انتظار در بازار، ضعیف شدن قدرت خرید مصرف کنندگان نهایی و در نهایت رکود در بخش ساخت وساز همگی به این مسئله دامن زده اند. 

با وجود رکودی که بر بازار حاکم است، قیمت میلگرد در بورس کالا در هفته گذشته به ۱۲ هزار و ۳۲۵ تومان بدون درنظر گرفتن مالیات بر ارزش افزوده در هر کیلو رسید و ۳۶۳ تومان به ازای هر کیلو یعنی معادل ۳ درصد بالاتر از قیمت میانگین هفته پیش از آن مورد معامله قرار گرفت. افزایش قیمت در معاملات شمش فولادی در بورس کالا نیز دیده می شد و قیمت میانگین شمش ۶۰۸ تومان به ازای هر کیلو یعنی معادل ۵/۴ درصد افزایش یافت و به رقم ۱۱ هزار و ۸۲۰ تومان به ازای هر کیلو و بدون در نظر گرفتن مالیات بر ارزش افزوده رسید.

در ادامه می توانید این خبر را نیز مطالعه کنید: ثبات نسبی بازار آهن در سایه مذاکرات

افزایش قیمت ها در بازار ورق فولادی از مقاطع طویل بیشتر بود، به این صورت که ورق گرم فولاد مبارکه در بورس کالا ۱۳/۵ درصد بیشتر از قیمت پایه و با قیمت میانگین ۱۹ هزار و ۳۴۲ تومان به ازای هرکیلو و بدون احتساب مالیات بر ارزش افزوده مورد معامله قرار گرفت. ورق سرد فولاد مبارکه نیز با نرخ میانگین موزون ۲۲ هزار و ۵۹۰ تومان به ازای هرکیلو و بدون احتساب مالیات بر ارزش افزوده مورد معامله قرار گرفت که از این آمار می توان نتیجه گرفت که این معاملات، ۱۹۹۲ تومان به ازای هرکیلو یعنی معادل ۹/۷ درصد از نرخ قبلی این محصول در بورس کالا بیشتر بود.

این احتمال وجود دارد که اگر سیاست قیمت گذاری در بورس کالا به صورت فعلی تداوم یابد، بازار ورق فولادی همچنان در مسیر افزایشی حرکت کند. از سوی دیگر افزایش قیمت ها در بازارهای جهانی می تواند عامل رشد قیمت ها در بازار داخلی باشد. کمبود ورق گرم با ضخامت زیر ۳ میلیمتر در بازار داخلی نیز محرک دیگر رشد قیمت ها خواهد بود.

فولادی ها متهم به مصرف بی رویه آب

آهن پرایس: در سالی که کشور با چالش کمبود آب رو به روست، از میان صنایع معدنی مختلف، بیشترین مصرف آب به تولید طلا، مس و فولاد اختصاص دارد. با توجه به ظرفیت قابل ‌توجه تولید فولاد کشورمصرف آب در این صنعت همواره در طول سال‌ های گذشته مورد توجه بوده است. 

رضا شهرستانی، عضو هیات مدیره انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران در رابطه با ارزیابی بهره ‌وری استفاده از آب در صنایع کشور به ‌ویژه صنایع فولادی، بیان کرد: مجموع مصرف آب شیرین کشور در بخش کشاورزی و زراعت شامل ۹۳ درصد می باشد همچنین ۴ درصد این مصرف نیز به مصارف شهری تعلق می یابد که در این صورت فقط مجموع مصرف آب صنایع حدود ۳ درصد می باشد.

با این حساب می توان گفت مصرف صنایع آنقدرها هم بالا نیست و باید بیشتر بر بخش کشاورزی برای بهبود بهره‌ وری آب تمرکز کرد. شهرستانی در ادامه ذکر کرد: با وجود درصد های ذکر شده باز هم صنایع به مصرف آب و هدر رفت آن متهم می ‌شوند. این اتهامات در حالی است که فعالان صنعتی کمبود آب را درک کرده و تلاش فراوانی برای بهره ‌وری هرچه بیشتر در مصرف آب ترتیب داده‌اند.

وی افزود: مصرف آب قابل توجهی که به صنعت فولاد اختصاص می یابد از دمای بالای ذوب در این صنعت نشأت می گیرد که فولادی ها می کوشند تا خنک سازی  را در فضای بسته اجرایی کنند که در این صورت مصرف آب صنایع به مراتب کاهش می یابد. 

فولادی ها همچنین در تلاش اند که فرآیندهایی که مصرف آب دارند را حذف کنند به عنوان مثال سیستم ‌هایی که در بخش گندله ‌سازی و احیا وجود دارد به ‌ازای تبدیل هر تن کنسانتره به گندله و آهن اسفنجی، حدود ۴ مترمکعب آب مصرف می ‌کند که در حال حاضر فرآیند هایی برای مصرف کمتر آب در این فرآیند ابداع شده است. که می توان گفت اجرایی شدن چنین اقداماتی تاثیر به خصوصی بر بهره‌ وری در مصرف آب خواهد داشت.

در ادامه می توانید این خبر را نیز مطالعه کنید: بهای جهانی فولاد همچنان در اوج

عضو هیات مدیره انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران در رابطه با احداث واحدهای فولادی در مناطق خشک و کم ‌آب کشور، گفت: محل احداث واحدهای فولادی به ‌گونه‌ ای انتخاب می‌شود که دسترسی به مواد اولیه مورد نیاز این صنعت به آسانی امکان ‌پذیر باشد . همچنین در ساخت یک واحد فولادی موارد متعددی مانند دسترسی به آب، مواد اولیه، انرژی، بازار فروش و… درنظر گرفته می‌ شود و آب تنها یک مورد آن است.

شهرستانی در پایان افزود: فولادی ها در این چند سال اخیر کوشیدند که با هزینه خود آب را از خلیج ‌فارس به مناطق مرکزی منتقل کنند تا در این صورت آب مورد نیاز در این صنایع تامین شود. با اجرایی شدن این پروژه زمینه ای برای توسعه صنعتی، توسعه اقتصادی و اجتماعی در مناطق خشک و کویری کشور فراهم خواهد شد.

فراز و نشیب های طرح مسکن ملی

آهن پرایس: با توجه به شرایط اقتصادی کشور و نوسان قیمت ها در بازار های مختلف، طولانی شدن روند ساخت و ساز مسکن ملی می تواند موجب افزایش نرخ این خانه ها شود. به طوری که طبق آمار های موجود حدود قیمت ها از سال قبل تا امسال حدود ۸۰ درصد افزایش یافته.  طبق برآورد های انجام شده توسط  سازمان برنامه و بودجه نرخ مسکن ملی از متری ۲.۷ میلیون تومان به متری ۴.۹ میلیون تومان رسیده است و با وجود افزایش روز افزون قیمت ها دور از انتظار نیست که قیمت این واحد های مسکونی تا زمان تکمیل پروژه افزایش یابد.

محمد اسلامی،  وزیر راه و شهرسازی با اشاره به این موضوع که پروژه های درحال اجرای طرح اقدام ملی مسکن به تدریج در حال افزایش است اذعان کرد: در حال حاضر ۵۳۰ هزار واحد به مرحله اجرا رسیده است. این طرح ها شامل پروژه های ثبت نامی، مشارکتی، واگذاری زمین، خودمالکی و تفاهم نامه با دستگاه های دولتی است که در بیشتر شهرهای کشور در حال انجام است.

بر اساس آمارهای منتشر شده از سوی بانک مسکن در ۱۵ فروردین ماه ۱۴۰۰ حدودا ۲۱۳ هزار و ۱۰۱ متقاضی برای مسکن ملی افتتاح حساب شرکت کردند  و از این تعداد ۱۵۰ هزار و ۳۳۸ نفر وجوه اولیه را واریز کردند که معادل ۶۷۹۰ میلیارد تومان است. از این میزان وجوه واریز شده متقاضیان به حساب بانک ۱۲۰۶ میلیارد تومان برای سرمایه گذاری در پروژه‌ها و مابقی در حساب بانک است و در آینده برای تکمیل پروژه ها صرف می شود. در حال حاضر ۱۰۶ پروژه قراردادشان قطعی شده که تعداد واحدهای آن ۸۴۴۲ واحد است. همچنین ۷۵ پروژه به تعداد ۳۳۸۲ واحد نیز در دفتر خانه آماده افتتاح حساب است.

در حالی که باید ۴۰۰ هزار خانوار تا چند ماه دیگر خانه‌های خود را تحویل بگیرند، محمد اسلامی می‌گوید تا پایان دولت، ۶۰ هزار واحد تکمیل می‌شود. این در حالی است که در برخی از پروژه‌ها زمین تامین نشده و طبق گفته برخی از متقاضیان قراردادهای جدید با ارقام بالایی عرضه می شوند. در واقع به جای این که ۴۰۰ هزار خانوار تا امسال صاحب خانه شوند، وزیر راه وعده تحویل ۶۰ تا ۱۰۰ هزار واحد را داده که این اعداد ۴۰ هزار واحد تفاوت دارند.  معاون مسکن شهری بنیاد مسکن انقلاب اسلامی نیز گفته که حدود ۹ هزار واحد مشکل زمین دارند.

در ادامه می توانید این خبر را نیز مطالعه کنید: بازار مسکن در مسیر کاهش قیمت

این طرح در سال گذشته نیز، از یک سو با افزایش قیمت مصالح ساختمانی به مشکل خورد و از سوی دیگر وزیر اعلام کرده که در برخی از شهرهای به دلیل شرایطی که شهرداری‌ها و سایر نهادهای دولتی به‌ وجود آورده‌اند، برخی از این پروژه‌های در مراحلی متوقف شدند. در واقع پس از گذشت بیش از یک سال و نیم این طرح هنوز در شروع کار است و با مشکلات از این قبیل مواجه است.

ثبات نسبی بازار آهن در سایه مذاکرات

آهن پرایس: در روزهای پس از مذاکرات انجام شده در وین، بازار آهن به ثباتی نسبی رسید. از سوی دیگر استقبالی چشم گیر از مقاطع طویل در بورس کالا صورت نگرفت و همین موضوع نشان دهنده کم تقاضا بودن محصولات نهایی فولادی می باشد. نرخ دلار نیز روز گذشته پس از چند روز کاهشی بودن، وارد فاز افزایشی شد و در ساعاتی از روز به ۲۴ هزار و ۱۵۰ تومان رسید.

با بررسی های صورت گرفته بر قیمت هایی که از سوی تولیدکنندگان مقاطع مختلف اعلام شد، تولیدکنندگان میلگرد با در نظر گرفتن رقابت ۰/۵ درصدی این محصول در بورس کالا قیمت های اعلامی خود را بدون تغییر اعلام کردند. در میان ثبات قیمت میلگرد، برخی از شرکت ها نیز مقدار اندکی قیمت های خود را افزایش دادند. لازم به ذکر است که کاهش قیمت نیز در میان بعضی از قیمت های اعلام شده دیده می شد. 

اما در بازار تیرآهن تلاطمات همچنان ادامه دارد؛ به این صورت که در بخش تیرآهن کیلویی شاهد افزایش حدود ۵۰ تومان به ازای هر کیلو بودیم. برخی از تولیدکنندگان این حوزه نیز ترجیح دادند قیمت های خود را بدون تغییر اعلام کنند. در بخش تیرآهن شاخه ای در برخی از سایزها کاهش ۲۰ الی ۳۰ هزارتومانی همراه با ثبات دیده می شد. در شاخه های بزرگ تیرآهن نیز با افزایش حدود ۲۰۰ الی ۵۰۰ هزار تومانی  مواجه شدیم.

در ادامه می توانید این خبر را نیز مطالعه کنید: سردرگمی متقاضیان در خرید آهن

برخلاف بازار تیرآهن، تولیدکنندگان نبشی ترجیح دادند در روز آرام بازار آهن، قیمت های اعلام شده خود را بدون تغییر اعلام کنند و فقط یک شرکت حدود ۱۰۰ تومان قیمت خود را افزایش داد. قیمت ناودانی و سپری نیز همچون نبشی در اکثر کارخانه ها با ثبات همراه بود و فقط یک شرکت در حوزه ناودانی ۱۰۰ تومان کاهش داشت.

اکثر قیمت ها در بازار پروفیل در سایزهایی به جز سایز ۲ با ثبات همراه بودند. اما در سایز ۲ این محصول کاهش قیمت حدود ۱۰۰ الی ۳۰۰ تومانی دیده می شد. در میان قیمت های اعلام شده، بیشترین قیمتی که در سایز ۲ این محصول اعلام شد مربوط به پروفیل یاران، صدرا و تهران شرق بود و نیکان پروفیل نیز با نرخ ۲۲ هزار و ۷۰۰ تومان کمترین نرخ اعلام شده در سایز ۲ پروفیل بود.

در مجموع می توان نتیجه گرفت که بازار آهن در روزهای پایانی هفته برخلاف سایر روزها که آتش تند گرانی شعله ور شده بود، آرامش نسبی را تجربه می کند. باید دید که در هفته های آتی، این بازار تحت تاثیر تحولات سیاسی داخلی و خارجی و دیگر عوامل چه واکنشی نشان خواهد داد.